Tentoonstelling 'Open einde' in Kröller-Müller Museum vanaf 22 november

In 'Open einde' brengt het Kröller-Müller Museum een bijzondere selectie kunstwerken bijeen die op uiteenlopende wijze een overgang markeren.

De werken vragen om een actieve houding van het publiek en zetten aan tot reflectie. De tentoonstelling is passend bij de tijd van het jaar: de wintermaanden staan in het teken van terugblikken en vooruitkijken. In de donkere dagen rond de winterzonnewende (21 december) viert de mens al eeuwenlang het langzaam terugkerende licht.

Open einde is te zien van 22 november 2025 tot en met 6 april 2026.

De kunstwerken in Open einde vormen een doorgang tussen een begin- en eindpunt.

Marina Abramović en Ulay, bijvoorbeeld, dwingen de bezoekers om hun Bone Curtain, een ‘gordijn’ van runderbotten, open te duwen om te tentoonstelling te kunnen betreden. Het ratelende, voor sommigen huiveringwekkende werk, dat de grens tussen leven en dood verbeeldt, maakt die onontkoombare overgang fysiek voelbaar.

Ook de schots en scheve installatie Topoestesia van Gianni Colombo creëert een lijfelijke ervaring. In zijn duizelingwekkende passage moet je zonder houvast en uit balans opnieuw je weg zoeken. Zo maakt Colombo je opnieuw bewust van je bewegingen door de ruimte.

In het audiovisuele Kubusproject van Ton Bruynèl, in samenwerking met Carel Visser en Aldo van Eyck, worden meerdere zintuigen geprikkeld. Deze donkere ruimte vult zich met een haast onheilspellend geluid, dat uit stalen kubussen klinkt. De bezoekers kunnen hier zelf aan de knoppen draaien en zo een eigen compositie maken.

Verder zijn er in Open einde werken te zien van Franz West, Ken Unsworth, Charlotte Posenenske, Bruce Nauman, Richard Long, George Brecht, Dennis Oppenheim en A.R. Penck.

Benno Tempel: “Dit wordt de meest avontuurlijke tentoonstelling van Nederland van dit najaar en deze winter.”

Speciaal voor Open einde organiseert het museum talks in de tentoonstelling. Elke donderdag (met uitzondering van de kerst- en voorjaarsvakantie) om 14.00 uur nemen afwisselend Benno Tempel (directeur), Jannet de Goede (hoofd presentatie) en Marijn Geist (junior conservator) bezoekers mee in hun verhaal over de kunstenaars waarvan werk in Open einde te zien is. In 15 minuten vertellen zij meer over de kunstwerken en hoe de tentoonstelling tot stand is gekomen.